| Ka kilomɛtɛrɛ 400 taama i senna
walasa i ka dugu ka lakɔliso sɔrɔ.
Bakurufataka denmisɛn dɔ ye kilomɛtɛrɛ 400 taama
a senna walasa lakɔliso na se ka jɔ Bakurufata.
Bakurufata ye dugu ye min bɛ Mahina komini fɛ,
Bafulabɛn sɛrɛkili la. A ni Mahina cɛ ye kilomɛtɛrɛ
45 ye.
Taama in yɛrɛ kun tun tɛ dowɛrɛ ye, taamakɛla
Bakabiɲi Keyita yɛrɛ ka fɔ la, ka wuli ka na jamanakuntigi
Amadu Tumani Ture ni Faransin lasigiden min bɛ
Mali kɔnɔ yan, k’olu ɲininka u ka dɛmɛ mana kɛ
fɛn min ye olu ka denmisɛnw ka kalanko ni kɛnɛyako
la, ka d’a kan, lakɔlisoko gɛlɛya de bɛ dugu in
kan kosɛbɛ. Lakɔliden minnu bɛ sigida in na, san
o san nin waati kelen in na, gɛlɛyaba bɛ don u
ka kalanko la. Hali ɲinan, kalanden maa 58 ye
garijigɛ sɔrɔ ka taa san 7 nan kalanso la, n ka
an t’a dɔn u bɛ taa yɔrɔ min. Yɔrɔ minnu sugandilen
n’u ka kan ka taa yen, n’olu ye : Mahina, Manantali,
Bamafele ani Diyokeli) ye, olu bɛɛ ni Bakurufata
cɛ bɛ taa se kilomɛtɛrɛ 30 ɲɔgɔnna ma.
Gɛlɛya bɛ nin yɔrɔ kofɔlen ninnu kalanko la,
i n’a fɔ kalandenw cayali kalansow kɔnɔ, ka fara
jatigilako gɛlɛya kan. Ni fɛɛrɛ ma ɲini nin kow
la, a bɛ kɛ sababuw ye ka gɛlɛyaba don denmisɛn
ninnu ka diɲɛnatigɛ la kalanko ta fan fɛ. Nka
n’i ye jateminɛ kɛ, nin hakilina in ni kalanko
ɲɛnabɔli minisiriso ɲɛmaaw ka hakilina tɛ talikɛ
ɲɔgɔn na.
Halikilajigin na, salon nin waati kelen na, nin
cɛ kelen in ye kilomɛtɛrɛ 400 taama ka na Bakurufata
denmisɛnw kunkangɛlɛyaw ɲɛfɔ kalanko ɲɛnabɔli
minisiriso ɲɛmaaw ye. O tɛmɛnen kɔ, k’a ɲini u
fɛ walasa u tun na se ka kalanso jɔ Bakurufata,
min b’a ta san fɔlɔ ka taa se san 9 nan ma. Minisiri
Mamadu Lamini Tarawele ye layidu ta k’u bɛ kalanso
jɔ san 9 nan kalanso bɛ minnu na. Nka, o ko ma
taa ɲɛ.
Sanni o cɛ, Bakurufata lakɔlidensomaaw kɛlen bɛ
k’u yɛrɛ jate bolokɔfɛmaaw ye ani ka hami ni u
denw ka kalanko ye.
N k’o n’a ta bɛɛ, bolodiɲɔgɔnma ma kɔtigɛ sigida
maaw ni ɲɔgɔn cɛ ka ɲɛsin Bakurufata denmisɛnw
ma u ka ɲɛtaa siranw bɔli la. O misali dɔ ye Kaye
mara denmisɛnw tɔgɔlakow ɲɛnabɔli jɛkulu min bɛ
Bamako yan, o ka dɛmɛ ye ka ɲɛsin Bakabiɲi Keyita
ma a ka hakilina ɲuman talila ka ɲɛsin jamana
ɲɛmaa ma. Bakabiɲini Keyita natɔ Bamakɔ a tɛmɛna
dugu minnu fɛ olu filɛ : Jokeli, Bamafele, Ɲantansu,
Kobiri, Tanbaga, Kofeba, Kita, Badenko, Sebekoro,
Kasaro, Bosofala, Diyo gara, Jago, Kati. Nin yɔrɔ
kofɔlen ninnu sigida fanga tigilamaaw y’a tanu,
ka tila k’u ka nisɔndiya jira a la kosɛbɛ. Sebekoro
komini mɛri y’a ladɔnniya ko a ni dɛmɛ ka kan
a ka hakilina in na kosɛbɛ walasa Mali denmisɛnw
ka kalanso n’u ka kɛnɛyako bɛ sabtai ». Mɛri ka
fɔ la, nin hakilina in bɛ se ka kɛ sababu ye dugumaaw
ka jiɲuman ni kɛnɛyako ani kunnafonikow bɛɛ ka
nɔgɔya.
Keɲekola min bɛ Bɛnduguba komini kɔnɔ, o lakoliso
ɲɛmaa ka fɔ la, nin taama in bɛ kɛ sababu ye ka
barika don farikolo ɲɛnajɛ la, (lakɔlisobaw ni
lakɔliso misɛnw) na.
Jago mɛri ka dankan 3 nan Zan Jara ka fɔ la, nin
taama in kɛra a kun jɔnjɔn yɛrɛ de la.
Taamakɛla yɛrɛ ka fɔ la, a ye taama in daminɛ
ni hakilina min ye, o tɛ dɔwɛrɛ ye yɛlɛma donni
kɔ u ka dugu denmisɛnw ka diɲɛlatigɛ taabolo la
min tɛ sɛnɛ ni baganmara ani bololabaara ye, ka
sɔrɔ kalan foyi t’u la. “N hakili b’a la, dɔgɔtɔrɔ,
ɲɛdɔnbagaw, minisiriw, mun na hali jamanakuntigiw
” tɛ bɔ u la. A ka fɔ la, nin taama in kun tɛ
dɔwɛrɛ ye ale bolo jɔyɔrɔfa kɔ a ka diɲɛsosigi
kuntaala kɔnɔ.
An ye nin kunnafoni bɔ “Le Républicain” kunnafonisɛbɛn
kɔnɔ, a ka don ni dugujɛ bɔta bɔko 1986 nan utikalo
tile 25, san 2005.
Birama Fagali ka sɛbɛnni don
A bayɛlɛmaba bamankan na : Yusufu Fane
|
