CMDT feereli bɛ kɛ sababu ye ka kɔɔriko dabila Mali kɔnɔ. Karamɔgɔ Danbele ka kuma don a ni Zawo Hamɛdi Banba ka kumaɲɔgɔnya senfɛ, min kɛra Leleni-Fata.
Karamɔgɔ Danbele ye sɛnɛkɛla ye min bɛ bɔ Leleni-Fata. Ale ye dugu ye min bɛ Loguwana komini fɛ, Kucala kubeda la. Karamɔgɔ Danbele ye sɛnɛkɛla lakodɔnnnenba ye kɔɔrisɛnɛ na CMDT mara kɔnɔ Kucala. Ale ka miiri ma kɛ foyi ye fo san o san dɔ ka fara a ka sɛnɛfɛnw sɔrɔ hakɛ kan kɛrɛnkɛrɛnnenya la, kɔɔri.
Karamɔgɔ Danbele si hakɛ bɛ sanji 69 na, a ye taari 81 ani tila labɛn sɛnɛ kama, kɔɔriforo ye min na taari 26 ye, n’a tilalen don tilayɔrɔ naani ye, cikɛla man 180 bɛ sɛnɛ kɛ foro ninnu na. Kamalenw ye maa 88 ye, (muso ye 46 ye ka fara cɛkɔrɔbalamaa 42 kan).
Karamɔgɔ Danbele ye kunkɔrɔtasɛbɛn sɔrɔ siɲɛ 3 sɛnɛ na, taratadon, utikalo tile 9, san 2005 CMDT ɲɛmaaba Usumani Amiɲɔn Gindo n’a nɔfɛmaaw taara a ka foro yaala. A ka fɔ la, CMDT feereli bɛ se ka kɛ sababu ye ka kɔɔrisɛnɛ dabila Mali kɔnɔ. Sanni u ka CMDT feere, polotigimaaw, ka kan ka hakilijagabo k’a ko kan kosɛbɛ ni kɔɔrisɛnɛnaw ka nafa bɛ nin hakilina in na.

Karamɔgɔ Danbele ka fɔ la, ale ka kuma ɲɛsinnen tɛ kɔɔrisɛnɛ nafa dama ma, a ɲɛsinnen don sɛnɛfɛn bɛɛ ma.
K’a da kan, kɔɔrisɛnɛ kɔfɛ, a bɛ kaba ni keninge ani saɲɔ ni sɔ ani tiga fana sɛnɛ.
Ni aw y’a ye ko n ye sinsin kɔɔriko kan, o nafolo de bɛ kɛ sababu ye ne nin n ka denbaya ka kunko fanba latɛmɛ san yɛrɛ mumɛ kɔnɔ. Tiɲɛ yɛrɛ la, kɔɔri bɛ nafa caman ladon ne kun. O siratɛgɛ la, san o san, ne ka laɲini ye ka dɔ fara n ka kɛnɛ sɛnɛta hakɛ, ani n ka sɔrɔ hakɛ.
Salon, dɔɔnin ye n jɛ taari 20 na kɔɔri la. Nka fɛn min ye san 2005 ni 2006 kanpaɲi ye, kɔɔriforo 4 bɛ n bolo n’an ye min bɛɛ fara ɲɔgɔn kan n’a bɛ bɛn taari 26 ma, minnu jate filɛ :

1. Foro fɔlɔ : taari 7,0 ni tila
2. foro filanan : taari 9,0 ni tila
3. foro sabanan : taari 3,5 ni tila
4. foro naaninan : taari 5,5 ni tila

Ne fɛ, taari kelen sɔrɔ hakɛ b’a ta toni 1 ni tila fo ka se toni 3 ma. An bɛ don min na i n’a fɔ bi, ne de bɛ kɔɔri kolo di CMDT ma siko kama. San o san, n b’a ɲini ka kɔɔri kalite ɲuman bɔ. O tuma, n bɛ min fɔ, n’i ko k’i ka sɔgɔn ɲuman sɔrɔ, f’i ka fɛn ɲuman fana bɔ dɛ. 18 ni tila ɲinan, n ye kaba taari 7 da, ka saɲɔ taari 18 ni tila da, ka keninge taari 15 da, ka sɔ taari 2 ni tila da, ani tiga taari 6. Ne ka laɲini ye nin taari kelen o kelen, ka toni 1 walima 3 sɔrɔ u la. Ne fɛ yan, Ala la n tɛ balo san. Ka d’a kan, n ka san sɔrɔ bɛ n ka denbaya ka balo bɔ. N bɛ se k’a fɔ ko n y faamuyali caman sɔrɔ kɔɔrisɛnɛ kan san 1978 ni 2005 cɛ.
Kɔɔriko gintanba kɛra sɛnɛkɛla minnu tilela Kucala CMDT ka mara kɔnɔ, ale bo maaw la. O tɛmɛnen kɔ, kɔɔrisɛnɛna minnu ka kɔɔri sanna maliwari dɔrɔmɛ 3, la ale b’o la.
Bi, ne si hakɛ bɛ sanji 69 na, ne ye fɛn caman ye kɔɔrisɛnɛna. Ka kɛɲɛ ni kɔɔriw suguya cayali ye, n bɛ « Sitami » 18 A sɛnɛ, o min jatelen bɛ sisan i n’a fɔ « kalite » ɲuman. Ne kelen de b’o sɛnɛ Kucala CMDT ka mara kɔnɔ.
Kucala CMDT ka mara kɔnɔ, kɔɔri min bɛ wele ko sarama, o sɔrɔ daminɛna ne ka foro la.

Karamɔgɔ Danbele ka fɔ la, ni Ala sɔnna a ka ɲinan sɔrɔ bɛ caya ni salon ta ye. N’i ye jateminɛ kɛ salon nin waati kelen na, ɲinan kɔɔri feere ka ca ka tɛmɛ salon ta kan ni yɔrɔ jan ye.
N ka laɲini ye ka kɔɔri kalite ɲuman toni 3 sɔrɔ taari la, ka ɲɔ toni 2 sɔrɔ taari la a dɔgɔyalen. N hakili b’a la, san 2002, n ye kɔɔri toni 52 ani tilancɛ sɔrɔ taari 22 sɛbɛnen na.
N jigiya b’a kan ka 2002 ni 2003 baarasan sɔrɔ ɲɔgɔnna kɛ walima ka tɛmɛ o hakɛ kan.
Cikɛla maa 180 min bɛ n bolo, kamalenkɔrɔ 88, (muso 46 ani maakɔrɔlamaa 42), n jigi ka ɲi.
N b’a piripirilatigɛ, n ka denbaya maa tɔw ye denmisɛnw ye minnu si bɛ sanji 15 ni 25 la.
Ɲinan, walasa ka ni baara bɛɛ kɛ, misidaba 14, bulukulidaba 7, ɲariɲari 7, faliwotoro 6, dabalamisi 48, dannikɛmansin 1 ani kɔɔrifurakɛpɔnpe 5. N hakilila, sanji nacogo la. N’a tora nin nacogo la, samiɲɛ bɛ diya, wa sɔrɔ fana bɛ kɛ.
N bɛ foli kɛ ka ɲɛsin CMDT ɲɛmaaba Usumani Amiɲɔn Gindo ma a ka nalila bɔ n ka foro la.
Fɔlɔ, Kucala mara CMDT ɲɛmaa tun bɛ na bɔ n na n ka foro la n’o ye Amadu So ye.
CMDT ɲɛmaaba ye foli ni tanuni kɛ ka ɲɛsin n ma k’a sababu kɛ n ka cɛsiri ye.

Fɛn min ye CMDT feereliko ye, Karamɔgɔ Danbele y’a hakilina di o kan.
A ka fo la, CMDT bɛ kɛ mun na. N k’a fɛɛrɛ ɲuman kɔni tɛ. Ka d’a kan, cikɛlaw ka hɛrɛ t’a la. CMDT feereli hakilina in bɔra polotigimaaw de la, nɔntɛ cikɛlaw ka hakilina tɛ. N ka n’a ma ɲɛ kɛli kɔ, a bɛ kɛ sababu ye. Ka kɔɔrisɛnɛ dabila Mali kɔnɔ. N’a fɔra ko an ka tiɲɛ fɔ, sɛnɛkɛlaw ka fɛn tɛ polotigi ye. Polotigi ye maaw ta ye, dugukolo kanu ma don minnu na tile kelen.
CMDT feereli tɛ an ka jamana ma hɛrɛ ye hali dɔɔnin. Jamana ɲɛmaaw hakili to waati selen bɛ jamana forobafɛnw labaaraliko ɲuman na, i n’a fɔ ka mafolo dun cogoya bɛɛ la. CMDT ka kan ka kɛ jafilɛ ye, Mali sɛnɛkɛlaw bɛɛ ka kan k’u jarojɛ min na. Sanni Usumani Amiɲɔn Gindo ka kɛ CMDT ɲɛmaa ye, maa minnu kɔnna a ɲɛ, u y’u seko damayira bɛɛ lajɛlen kɛ CMDT ka ɲɛtaa la, n ka u ɲinɛna fɛnnin dɔ kɔ min tun ka kan ka kɛ sababu ye ka CMDT jɔ a senw kan. N ka, n dalen b’a la, ni CMDT ɲɛmaa tora yen a k’a ka baara kɛ a fɛrɛma, a na se ka CMDT kisi. O tɛ taa bɛɛ ka dɛmɛ kɔ : Gofɛrɛnama, sɛnɛkalaw, diɲɛ magobatigiw ani dɛmɛbagaw yiriwali sira fɛ. Kumalasurunya la, anw sɛnɛkɛlaw ma jɛn ni CMDT feereliko ye. N ka fɛn min nimisa bɛ n na, o de ye gofɛrɛnama ni polotigimaaw mana bɛn fɛn o fɛn kan, sɛnɛkɛlaw ka kuma ye gansan y’o ko la, wa u jɔsen tɛ n koolo faga o kɛnɛ fana kan. n ka, Mali kɔɔrisɛnɛnaw jigi ye Ala yɛrɛ ye nin ko in na.

Karamɔgɔ Danbele ka kum laban :
N b’a ɲini Mali kɔɔrisɛnɛnaw bɛɛ fɛ, ku jija kɔɔri kalite ɲumanko la, walasa an ka kɔɔri bɛ sanga sɔrɔ diɲɛ dɔgɔfiyaba la. N bɛ wele bila sɛnɛkɛlaw ma, u k’u jija ka CMDT ka kɔɔrisi sugandilen dan.
U kana sugu kɔnɔ kɔɔrikolo san danni kanma abada. N b’a ɲini Ala fɛ, a ka san 2005 ni 2006 baarasan kɛ Mali ka sɔrɔ san ye, k’a to ¬ana-minɛ-¬anaya la kɔɔriko la farafinna. N ka, ɲinan baarasan kɔɔriw ka kɛ kalite ɲuman ye. An bɛ Ala barikada sanji na cogo la.
N ka foli bɛ kunnafonidilaw ye k’a sababu kɛ u y’u sen dali min k’u kun ka bɔ Bamakɔ ka na Leleni-fata. Nin y’a siɲɛ fɔlɔ ye ne ka kunnafonidilaw bisimila n ka yɔrɔ la. N ye kunkɔrɔtasɛbɛn sɔrɔ siɲɛ 3, n ka o kɛnɛ kan, kunnafonidilaw tun tɛ yen. O tuma, dan foyi tɛ n ka nisɔndiya la aw ka nalila ne bara yan. N ka foli tɛ kɔtigɛ aw la.
An ye min kunnafoni bɔ Independant kunnafonisɛbɛn kɔnɔ, a ka don ni dugujɛ bɔta bɔko 1286 nan ntɛnɛn, utikalo tile 15, san 2005. Zawo Amɛdi Banba ka sɛbɛnni don.

A bayɛlɛmabaga bamanankan na : Yusufu Fane